Niemand betaalt graag belasting. Een goede en legale manier om belasting te besparen, is het doen van schenkingen. Dit artikel gaat over de mogelijkheden onder de per 1 januari 2010 gewijzigde Successiewet om belasting te besparen door het doen van schenkingen. Het kan dan zowel gaan om contante schenkingen als schenkingen 'op papier'. Hierna zal worden ingegaan op de fiscale regels voor 'papieren schenkingen'. Tenslotte wordt ingegaan op 'renteloze' leningen die vanaf nu ook worden belast!
Belasting besparen met schenkingen
Schenkingen knippen de erfenis eigenlijk in 'kleine' porties. Doordat ieder jaar gebruik kan worden gemaakt van de vrijstellingen en van het laagste tarief, kan een behoorlijk belastingvoordeel worden behaald. Voorbeeld: een vader bezit Euro 1.000.000. Als vader niets doet, laat hij dit bedrag aan zijn dochter na via de erfenis. Dochter betaalt dan aan erfbelasting (vroeger heette dit 'successierecht') Euro 184.400. Stel dat vader tien jaar lang ieder jaar Euro 100.000 zou schenken oftewel in totaal het hele vermogen van vader. Er hoeft dan geen erfbelasting meer te worden betaald. Er moet wel schenkbelasting (dat eerder 'schenkingsrecht' werd genoemd) worden betaald en wel in totaal over die tien schenkingen Euro 95.000. Dat levert een besparing op van Euro 184.400 minus Euro 95.000 ofwel Euro 89.400!! Het is in het algemeen gesteld dus voordeliger om te schenken dan via een erfenis na te laten. Als u iets nalaat aan uw kind geldt een vrijstelling van Euro 19.000 en een tarief van 10% over de eerste Euro 118.000 en een tarief van 20% over het bedrag boven de Euro 118.000. Door het doen van een papieren schenking wordt uw vermogen steeds kleiner, zodat de (toekomstige) erfenis ook kleiner wordt. U schenkt telkens als het ware een 'stukje erfenis'. U kunt dan ieder jaar gebruik maken van de jaarlijkse vrijstellingen die gelden (Euro 5.000) en van het laagste tarief. Die tarieven zijn hetzelfde als bij de erfbelasting: 10% over de eerste Euro 118.000 en een tarief van 20% over het bedrag boven de Euro 118.000.
'Papieren schenkingen'
Bij 'papieren schenkingen' geeft u uw kind op papier een schenking en leent dit als het ware direct weer terug. Het is meestal de bedoeling dat de 'schenking op papier' pas wordt uitgekeerd bij uw overlijden. Om te zorgen dat de constructie 'echt' is, moet u wel rente betalen. Vóór 2010 was het de vraag hoe hoog de rente moest zijn. Vanaf 2010 geldt dat dit 6% moet zijn. Daarnaast moet de rente jaarlijks daadwerkelijk worden of zijn voldaan. Voor schenkingsakten die vóór 2010 zijn opgesteld, geldt dat het 'oude' afgesproken rentepercentage gebruikt mag worden (dit wordt dus niet automatisch 6%), mits dit ten tijde van het tekenen van de akte een 'zakelijke rente' was. Heeft u de rente één of meer jaren niet betaald, dan moet u dit alsnog inhalen. U dient dan rente en 'rente over rente' te betalen over de 'vergeten jaren'. Uw notaris kan u helpen met het berekenen van deze achterstallige rente. In de praktijk hebben mensen vaak zelf zo'n 'papieren schenking' geregeld door het geld aan de kinderen over te maken en direct weer terug te lenen. Deze 'onderhandse' papieren schenkingen vervallen in beginsel bij het overlijden. In de wet staat namelijk dat een papieren schenking via een notariële akte moet worden vastgelegd. De regering heeft nu aangegeven dat deze ongeldige onderhandse schenkingen alsnog geldig worden als u de schenking met uw kinderen in een notariële akte bekrachtigt.
Renteloze lening
Tenslotte wordt onder de nieuwe wet, en met terugwerkende kracht voor oude situaties, de constructie met de 'renteloze lening' aangepakt. Als u uw kind een renteloze lening heeft verstrekt van bijvoorbeeld Euro 100.000, schenkt u dit kind in beginsel 'de rente' over dit bedrag. Was de lening vóór 2010 echter 'direct en reëel opeisbaar', dan kon de Belastingdienst geen schenking constateren. Dit is onder de nieuwe wet anders! In ons voorbeeld betekent dit dat de Belastingdienst een jaarlijkse schenking zal constateren van 6% over die Euro 100.000 ofwel Euro 6.000 per jaar. Omdat dit boven de jaarlijkse vrijstelling van Euro 5.000 uitkomt, zal het kind dus schenkbelasting moeten betalen. Kijkt u uw oude leningen dus vooral na en vraag advies aan uw notaris of en hoe u dit probleem kunt oplossen!
Bron: Notariële Nieuwsflits, januari 2010 | 
